Zwarte kraai

Zwarte kraai (Corvus corone)

Zwarte kraai (Corvus corone)

Aantal en verspreiding
In Nederland vanaf 1990 een significante toename van het aantal broedvogels van <5%, over de laatste 10 jaren geen significante aantalsverandering. Het aantal niet broedvogels is in Nederland vanaf 1980 niet significant veranderd, maar over de laatste 10 seizoenen is er een significante afname van <5% per jaar. Provinciaal is het aantal niet broedvogels over de gehele beschouwde periode matig toegenomen en over de laatste tien jaar stabiel.

Schade
Omdat voor de zwarte kraai sinds 2004 een landelijke vrijstelling geldt om landbouwschade te voorkomen worden door het Faunafonds geen tegemoetkomingen in de schade verstrekt. In 2012 is wel bij het Faunafonds € 1.025 aan getaxeerde schade geregistreerd door kraaien in menggroepen met andere vogels in zomergraan en wintergraan. Als predator kan de zwarte kraai het voorkomen beïnvloeden van kwetsbare en/of zeldzame grondbroeders waarop het beheer van een terrein is gericht. Agrarische natuurverenigingen achten het gebruik van kraaienvangkooien noodzakelijk.

Beleid
Sinds 2004 landelijke vrijstelling voor het vangen en doden om landbouwschade te voorkomen. Sinds 11 mei 2006 geldt de landelijke vrijstelling ook ten aanzien van schade aan fauna (weidevogels, bodembroeders), waarbij de populatie zwarte kraaien ook preventief mag worden verkleind. Op 14 maart 2011 heeft de provincie een ontheffing verleend voor het gebruik van vangkooi en geweer in of bij weidevogelgebieden voor het vangen en doden van kraaien ter voorkoming van predatie van nesten van weidevogels. Deze ontheffing voor vangkooi is in 2011 door de Rechtbank vernietigd.

Beheer
Landbouwschade door zwarte kraaien kan afdoende worden bestreden door preventieve maatregelen in combinatie met verjaging door ondersteunend afschot op basis van de landelijke vrijstelling. Door  in  te  grijpen  op  populatieniveau  kan  de  predatiedruk  op  grondbroeders verlaagd worden. Kastvallen en vangkooien zijn de meest effectieve middelen om de populatie te verlagen. Een ontheffing voor het gebruik van vangkooien om schade aan grondbroeders moet onderbouwd worden dat er lokaal sprake is van schade en dat deze veroorzaakt wordt door zwarte kraaien.

Overwegingen
De laatste jaren nemen de aantallen zwarte kraaien landelijk niet meer toe. Dat zal vermoedelijk ook voor Groningen gelden. Op basis van de landelijke vrijstelling kan landbouwschade en natuurschade aan grondbroeders worden verminderd. Hoewel vangkooien zeer effectief zijn om de populatieomvang te beheersen, lijkt de kans op een ontheffing voor het gebruik daarvan klein. Tot dusver is niet aangetoond dat predatie door zwarte kraaien landelijk of provinciaal grote invloed heeft op weidevogelpopulaties.